🛡️ فصل ۶ - قسمت ۱: هک سیستم (System Hacking)

متدولوژی هک، مراحل نفوذ، احراز هویت مایکروسافت و ساختار هش پسوردها

۱. متدولوژی هک CEH (CHM)

متدولوژی هک CEH یک نقشه راه ۵ مرحله‌ای برای نفوذ به سیستم‌هاست. مراحل قبلی که شامل Footprinting، Scanning، Enumeration و Vulnerability Analysis بود، همگی برای رسیدن به این مرحله (System Hacking) انجام می‌شوند.

مراحل هک سیستم (System Hacking):

1. Gaining Access به دست آوردن دسترسی اولیه (شکستن پسورد یا اکسپلویت).
2. Escalating Privileges ارتقای سطح دسترسی (از کاربر عادی به ادمین).
3. Executing Applications اجرای برنامه‌های مخرب (تروجان، بک‌دور، کی‌لاگر).
4. Hiding Files مخفی کردن فایل‌های مخرب (روت‌کیت، استگانوگرافی).
5. Covering Tracks پاک کردن ردپا و لاگ‌ها (Clearing Logs).

۲. اهداف هک سیستم (System Hacking Goals)

جدول زیر هر مرحله از هک سیستم، هدف مهاجم و تکنیک‌های مورد استفاده را نشان می‌دهد:

مرحله (Stage) هدف (Goal) تکنیک / اکسپلویت (Technique)
1. Gaining Access دور زدن کنترل‌های دسترسی برای ورود به سیستم شکستن پسورد (Password Cracking)، اکسپلویت آسیب‌پذیری، مهندسی اجتماعی
2. Escalating Privileges به دست آوردن حقوق یک کاربر دیگر یا ادمین اکسپلویت آسیب‌پذیری‌های شناخته‌شده سیستم
3. Executing Applications ایجاد و حفظ دسترسی از راه دور به سیستم تروجان‌ها، نرم‌افزارهای جاسوسی، بک‌دورها، کی‌لاگرها
4. Hiding Files مخفی کردن فعالیت‌های مخرب و سرقت داده‌ها روت‌کیت‌ها (Rootkits)، استگانوگرافی
5. Covering Tracks مخفی کردن شواهد نفوذ پاک کردن لاگ‌ها (Clearing logs)

۳. احراز هویت مایکروسافت (Microsoft Authentication)

مایکروسافت از چندین روش برای احراز هویت کاربران استفاده می‌کند که مهم‌ترین آن‌ها SAM، NTLM و Kerberos هستند.

پایگاه داده SAM (SAM Database)

ویندوز، کلمات عبور را به صورت لوکال در SAM و در دامین در Active Directory ذخیره می‌کند. این کلمات عبور به صورت Clear Text (متن ساده) نیستند، بلکه به صورت Hash (هش) ذخیره می‌شوند.

احراز هویت NTLM

یکی از روش‌های رمزنگاری بوده که به صورت احراز هویت NTLM و LM است. این پروتکل‌ها، کلمات عبور را در SAM به صورت متفاوتی ذخیره می‌کنند.

احراز هویت Kerberos

مایکروسافت، احراز هویت پیش‌فرض خود را به Kerberos ارتقا داده که قدرتمندتر از احراز هویت NTLM است.

💡 مثال ساده:

تصور کنید SAM یک گاوصندوق است. NTLM و LM کلیدهای قدیمی این گاوصندوق هستند که کمی زنگ‌زده‌اند. Kerberos یک سیستم امنیتی مدرن با کارت‌های شناسایی هوشمند است که امنیت بسیار بالاتری دارد.

۴. ذخیره‌سازی پسورد در SAM

فایل SAM در ویندوز در مسیر زیر قرار دارد:

c:\windows\system32\config\SAM

در این فایل، اطلاعات کاربران (نام کاربری، شناسه کاربری) و هش پسورد آن‌ها ذخیره می‌شود. قالب کلی به این صورت است:

Username:User ID:LM Hash:NTLM Hash:::
💻 مثال واقعی فنی:

اگر یک کاربر به نام Shelia با پسورد test وجود داشته باشد، خط مربوط به او در فایل SAM چیزی شبیه به این خواهد بود:

Shelia:1005:NO PASSWORD*********************:0CB6948805F797BF2A82807973B89537:::

همانطور که می‌بینید، بخش LM Hash خالی است (چون در ویندوزهای جدید غیرفعال شده) و در بخش NTLM Hash یک رشته هگزادسیمال قرار دارد.

⭐ نکته امتحانی

الگوریتم LM از ویندوز ویستا به بعد به صورت پیش‌فرض غیرفعال شده است و مقدار آن در فایل SAM با عبارت NO PASSWORD********************* جایگزین می‌شود.

۵. ساختار هش LM و NTLM

الگوریتم LAN Manager (LM Hash)

الگوریتم LM یکی از قدیمی‌ترین روش‌های هش کردن پسورد در مایکروسافت است و آسیب‌پذیری‌های جدی دارد:

💻 مثال واقعی فنی (شکستن هش LM):

اگر پسورد 123456QWERTY باشد، به این صورت پردازش می‌شود:

  • قسمت اول: 123456Q = 6BF11E04AFAB197F
  • قسمت دوم: WERTY = F1E9FFDCC75575B15
  • ترکیب نهایی هش: 6BF11E04AFAB197FF1E9FFDCC75575B15

به همین دلیل، هش LM با استفاده از حملات Brute Force یا Rainbow Table بسیار سریع شکسته می‌شود.

الگوریتم NTLM Hash

الگوریتم NTLM (New Technology LAN Manager) بسیار قوی‌تر از LM است. این الگوریتم:

۶. فرآیند احراز هویت NTLM و Kerberos

فرآیند احراز هویت NTLM

احراز هویت NTLM یک فرآیند چالش-پاسخ (Challenge-Response) است:

  1. کاربر در پنجره لاگین، نام کاربری و پسورد را وارد می‌کند.
  2. ویندوز پسورد را با الگوریتم هش کرده و در حافظه نگه می‌دارد.
  3. کامپیوتر یک درخواست لاگین به Domain Controller (DC) ارسال می‌کند.
  4. DC یک Challenge (یک رشته تصادفی) به کامپیوتر کاربر ارسال می‌کند.
  5. کامپیوتر، هش پسورد کاربر را با Challenge ترکیب کرده و یک Response تولید می‌کند.
  6. DC همان محاسبه را با هش ذخیره‌شده در دیتابیس خود انجام می‌دهد. اگر مقدار Response تولید شده با مقدار ارسالی کاربر مطابقت داشته باشد، لاگین موفق است.

فرآیند احراز هویت Kerberos

Kerberos از یک مرکز توزیع کلید (KDC) استفاده می‌کند که شامل دو بخش اصلی است: AS (Authentication Server) و TGS (Ticket Granting Server).

  1. دریافت TGT: کاربر درخواستی به AS می‌فرستد. AS هویت کاربر را بررسی کرده و یک TGT (Ticket Granting Ticket) به کاربر می‌دهد.
  2. دریافت Service Ticket: کاربر با ارائه TGT به TGS، درخواست دسترسی به یک سرویس خاص (مثلاً فایل‌سرور) را می‌کند. TGS یک بلیط سرویس به کاربر می‌دهد.
  3. دسترسی به سرویس: کاربر بلیط سرویس را به Application Server ارائه می‌دهد و به سرویس دسترسی پیدا می‌کند.

۷. نمک زدن به پسورد (Password Salting)

Password Salting یک تکنیک است که در آن یک رشته تصادفی از کاراکترها (Salt) به پسورد اضافه می‌شود، قبل از اینکه هش محاسبه شود.

💡 مثال ساده:

فرض کنید پسورد شما "123" است. اگر هش آن را مستقیماً حساب کنید، همیشه یک عدد ثابت به دست می‌آید. مهاجم می‌تواند با نگاه به هش بفهمد که پسورد ۱۲۳ است. اما اگر یک "نمک" تصادفی مثل "X7" به آن اضافه کنید، پسورد تبدیل به "123X7" می‌شود و هش کاملاً متفاوتی تولید می‌شود.

مزیت Salting:

سالتیگ باعث می‌شود که مهاجم نتواند از حملات Pre-computed Hash Attacks (مانند Rainbow Tables) استفاده کند. حتی اگر دو کاربر پسورد یکسانی داشته باشند، به دلیل نمک‌های متفاوت، هش آن‌ها متفاوت خواهد بود.

💻 مثال واقعی فنی:

در سیستم‌های لینوکس، پسوردها با نمک ذخیره می‌شوند. اما در ویندوز به صورت پیش‌فرض هش‌های پسورد سالتیگ نمی‌شوند (مگر اینکه از سیستم‌های احراز هویت مدرن‌تر مانند Windows Hello استفاده شود). به همین دلیل، مهاجم با دسترسی به فایل SAM می‌تواند هش‌های NTLM را با استفاده از ابزارهایی مثل Hashcat یا John the Ripper کرک کند.

⭐ نکته امتحانی طلایی

سالتیگ از حملات Rainbow Table جلوگیری می‌کند، اما نمی‌تواند از حملات Brute Force جلوگیری کند. همیشه به یاد داشته باشید: هش‌های ویندوز (NTLM) به صورت پیش‌فرض سالتیگ نمی‌شوند.

📝 آزمون چندگزینه‌ای (۶ سوال)

گزینه صحیح هر سوال را انتخاب کنید. پاسخنامه تشریحی در انتهای صفحه قرار دارد.

۱. در متدولوژی هک CEH (CHM)، مرحله "System Hacking" بلافاصله بعد از کدام مرحله انجام می‌شود؟
۲. استفاده از "روت‌کیت‌ها و استگانوگرافی" مربوط به کدام مرحله از اهداف هک سیستم است؟
۳. فایل پایگاه داده SAM در ویندوز در کدام مسیر ذخیره می‌شود؟
۴. الگوریتم هش LM، پسوردها را قبل از هش کردن به چه روشی پردازش می‌کند؟
۵. در فرآیند احراز هویت Kerberos، کاربر ابتدا از کدام بخش چه چیزی درخواست می‌کند؟
۶. تکنیک Password Salting برای مقابله با کدام نوع حمله طراحی شده است؟

🔑 پاسخنامه تشریحی

۱. پاسخ صحیح: ج) Vulnerability Analysis

توضیح: طبق نقشه راه CHM، پس از جمع‌آوری اطلاعات، اسکن، شمارش و تحلیل آسیب‌پذیری، نوبت به مرحله هک سیستم (System Hacking) می‌رسد.

۲. پاسخ صحیح: ج) Hiding Files

توضیح: در جدول اهداف هک سیستم، مرحله Hiding Files (مخفی کردن فایل‌ها) از تکنیک‌هایی مانند Rootkits و Steganography برای مخفی کردن فعالیت‌های مخرب و سرقت داده‌ها استفاده می‌کند.

۳. پاسخ صحیح: ب) c:\windows\system32\config\SAM

توضیح: فایل SAM که مخفف Security Account Manager است، در مسیر `c:\windows\system32\config\SAM` قرار دارد و حاوی هش پسوردهای کاربران لوکال است.

۴. پاسخ صحیح: ب) تمام حروف را بزرگ می‌کند و به دو قسمت ۷ کاراکتری تقسیم می‌کند.

توضیح: الگوریتم LM بسیار ضعیف است. این الگوریتم ابتدا تمام حروف کوچک را به بزرگ تبدیل می‌کند، سپس پسورد را (تا حداکثر ۱۴ کاراکتر) به دو نیمه ۷ کاراکتری تقسیم کرده و هر نیمه را جداگانه هش می‌کند.

۵. پاسخ صحیح: ب) از AS، بلیط TGT

توضیح: در Kerberos، کاربر ابتدا به سرویس احراز هویت (AS) درخواست می‌دهد و یک بلیط TGT (Ticket Granting Ticket) دریافت می‌کند. سپس با آن TGT به سراغ TGS می‌رود تا بلیط سرویس بگیرد.

۶. پاسخ صحیح: ب) Pre-computed Hash Attacks (Rainbow Tables)

توضیح: سالتیگ با اضافه کردن یک رشته تصادفی به پسورد قبل از هش کردن، باعث می‌شود هش هر بار متفاوت باشد. این کار مانع از استفاده مهاجم از جداول از پیش محاسبه‌شده (Rainbow Tables) برای پیدا کردن سریع پسورد می‌شود.

بازگشت به فهرست