مدلهای خدماتی، مسئولیتپذیری، استقرار ابر، تفاوت VM و Container، داکر و کوبرنتیز
رایانش ابری نوعی مدل رایانش میباشد که برخی از قابلیتها و زیرساختهای فناوری اطلاعات را به عنوان یک سرویس به مشتری ارائه مینماید که این ارائه وابسته به منابع و میزان پرداخت مشتری میباشد. ارائهدهندگان اصلی خدمات ابری شامل گوگل (Google)، آمازون (AWS) و مایکروسافت (Azure) هستند.
مدلهای خدماتی ابری بسته به میزان کنترلی که به مشتری میدهند، به دستههای زیر تقسیم میشوند:
امکان ایجاد ماشینهای مجازی و مدیریت سختافزارها و نرمافزارهای لازم (مانند سیستمعامل).
مثال: Amazon Web Services (AWS), Microsoft Azureمشتری میتواند برنامههای کاربردی و سرویسهای خود را روی زیرساختهای ابری قرار دهد و فقط روی کد خود تمرکز کند.
مثال: Google App Engine, Microsoft Azureبرنامههای کاربردی آماده از طریق کلاینت (مرورگر) در دسترس هستند و کاربر فقط از آنها استفاده میکند.
مثال: Google Docs, Office 365خدمات مدیریت هویت و دسترسی مانند SSO (ورود یکپارچه) و MFA (احراز هویت چندعاملی) را به شرکتها ارائه میدهد.
مثال: Microsoft Azure Active Directory, OneLogin, Oktaمدل رایانش ابری که سرویسهای امنیتی را به شیوهای مقرونبهصرفه در زیرساخت شرکت ادغام میکند. مانند تست نفوذ، احراز هویت، تشخیص نفوذ و مدیریت حوادث امنیتی.
در محیطهای ابری، مدیریت لایههای مختلف بین ارائهدهنده (Service Provider) و مشتری (Subscriber) تقسیم میشود:
مدلهای آمادهسازی بستر ابری بر اساس نیازمندیها انتخاب میگردند:
کانتینر (Container): یک بسته نرمافزاری است که شامل اپلیکیشن و تمام وابستگیهای آن (مانند فایلهای کتابخانه و پیکربندی) میباشد و به طور مستقل از دیگر فرآیندها در یک محیط ابری اجرا میشود.
ماشین مجازی (VM) مانند یک آپارتمان کامل است که آشپزخانه، حمام و وسایل خودش را دارد (سیستمعامل مستقل). اما کانتینر مانند یک اتاق در یک هتل است که از حمام و آشپزخانه مشترک (سیستمعامل میزبان) استفاده میکند. بنابراین ساخت اتاق هتل (کانتینر) بسیار سریعتر و ارزانتر است!
| ویژگی | ماشین مجازی (Virtual Machine) | کانتینر (Container) |
|---|---|---|
| سیستمعامل (OS) | هر VM دارای یک Guest OS (سیستمعامل مهمان) کامل است. | کانتینرها از هسته (Kernel) سیستمعامل میزبان به اشتراک استفاده میکنند. |
| لایه مدیریتی | Hypervisor (مدیر ماشین مجازی) برای تخصیص منابع سختافزاری. | Container Engine (موتور کانتینر مثل Docker) برای اجرای جداگانه فرآیندها. |
| حجم و سرعت | حجیم، کند در بوت شدن، مصرف منابع بالا. | سبک، بسیار سریع در راهاندازی، مصرف منابع پایین. |
توسعهدهندگان برنامهها و سرویسها را داخل یک ایمیج کانتینر میسازند. پس از تأیید، ایمیجها به یک رجیستری (Registry) داخلی یا خارجی (مانند Docker Hub) منتقل میشوند تا ادمینها به آنها دسترسی داشته باشند.
ارکستراتور (Orchestrator): ابزاری مانند Kubernetes یا Docker Swarm وظیفه دارد که ایمیجها را از رجیستری گرفته و روی سرورها مستقر کند. این ابزار همچنین مدیریت مقیاسپذیری (Scale up/down)، توزیع بار (Load Balancing) و بهروزرسانی کانتینرها را به صورت خودکار برعهده دارد.
داکر یک تکنولوژی متنباز است که برای توسعه (Development)، بستهبندی (Packaging) و اجرای برنامههای کاربردی استفاده میشود. تمام وابستگیهای داکر به شکل کانتینرهایی هستند تا اطمینان حاصل شود که برنامهها در یک محیط یکپارچه کار میکنند.
مزیت اصلی داکر: وقتی یک برنامه با وابستگیهایش به یک کانتینر داکر بستهبندی میشود، میتواند در هر محیطی (چه سیستم تست و چه سرور اصلی) به همان شکل اجرا شود.
گزینه صحیح هر سوال را انتخاب کنید. پاسخنامه تشریحی در انتهای صفحه قرار دارد.
Kubernetes چیست؟IDaaS، چه نوع خدماتی به شرکتها ارائه میشود؟توضیح: در مدل IaaS (زیرساخت به عنوان سرویس)، ارائهدهنده فقط سختافزار (سرور، شبکه، ذخیرهساز و لایه مجازیسازی) را ارائه میدهد. مشتری باید خودش سیستمعامل، میدلویر، رانتایم و اپلیکیشن را نصب و مدیریت کند.
توضیح: طبق اسلایدهای مدلهای استقرار، ابر انجمنی یا Community Cloud برای استفاده اختصاصی یک جامعه مشخص از کاربران (چند سازمان) است که نیازها و وظایف مشترکی دارند.
توضیح: در نمودار مقایسهای، ماشین مجازی دارای لایه Guest OS است و Hypervisor آن را مدیریت میکند. اما کانتینرها لایه Guest OS ندارند و مستقیماً روی Container Engine و سیستمعامل میزبان (Host OS) اجرا میشوند. این باعث سبکتر شدن آنها میشود.
توضیح: ابزارهایی مثل Kubernetes و Docker Swarm به عنوان Orchestrator عمل میکنند. آنها ایمیجها را از Registry دریافت کرده، روی سرورهای مختلف مستقر میکنند و با توجه به ترافیک، تعداد کانتینرها را کم یا زیاد میکنند.
توضیح: یکی از مهمترین مزایای امنیتی کانتینرها ایزوله بودن آنهاست. اگر یک اپلیکیشن درون یک کانتینر هک شود، مهاجم به راحتی نمیتواند به کانتینرهای دیگر نفوذ کند (البته به شرطی که پیکربندی امن باشد).
توضیح: IDaaS مخفف Identity as a Service است. این سرویس به سازمانها کمک میکند تا فرآیندهای احراز هویت، مدیریت هویت و کنترل دسترسی کاربران (مانند ورود یکپارچه SSO و تایید دو مرحلهای MFA) را به صورت ابری مدیریت کنند.